21/10/2015

Tentoonstelling Djehoetihotep, KMKG, 06-11-2015 -> 20-04-2016

1_cover.jpgDjehoetihotep

100 jaar opgravingen in Egypte 

06-11-2015 -> 20-04-2016, KMKG

 

Al 15 jaar wordt in de omgeving van Dayr al-Barsha in Egypte door egyptologen van de KU Leuven archeologisch onderzoek uitgevoerd naar oud-Egyptische rotsgraven.

 

De site is het meest bekend omwille van het prachtig gedecoreerde graf van gouverneur Djehoetihotep (c. 1840 v.C.) en spreekt al meer dan 200 jaar tot de verbeelding van westerse reizigers. De opgravingen in het gebied leveren steeds nieuwe resultaten op, zoals het intacte graf van de ambtenaar Henoe dat in 2007 internationale aandacht trok.

 

Precies 100 jaar geleden werd op dezelfde plaats opgegraven door de Amerikaan George Andrew Reisner. De vondsten die hij daar deed behoren tot de belangrijkste Egyptische kunstschatten uit het begin van het tweede millennium v.C. Hij was echter niet de eerste die interesse had in dit gebied. Zo zijn er al kaarten van de regio uit de tijd van Napoleon die voor het huidige onderzoek nog steeds van groot belang zijn. In de loop van de 19de eeuw werd de site ook vaak door Europese reizigers bezocht. Velen van hen lieten gedetailleerde schetsen en mooie foto’s na die grotendeels onbekend gebleven zijn. Speciale aandacht verdienen bijvoorbeeld de prachtige aquarellen van Marcus Blackden en Howard Carter, die later beroemd werd als ontdekker van het graf van Toetanchamon. Er bestaat dus heel wat documentatie over hoe de site er destijds uitzag en over hoe tijdens de koloniale periode opgravingen werden verricht. Sporen van de activiteiten van deze vroege onderzoekers worden ook nu nog regelmatig teruggevonden tijdens het lopende veldwerk.

 

Een centenaire in het Cinquantenaire

Naar aanleiding van het jubileum van de expeditie van Reisner in 1915 werden de egyptologen van de KU Leuven geïnspireerd om een unieke tentoonstelling op poten te zetten in het Jubelparkmuseum in Brussel. Het doel van deze tentoonstelling is te tonen hoe innovatieve methodes, toegepast op oude documentatie, kunnen bijdragen tot nieuwe inzichten. Digitale technieken maken het bijvoorbeeld mogelijk beschadigde en verspreid geraakte fragmenten in virtuele reconstructies terug samen te brengen. Door huidige satellietbeelden op oud kaartmateriaal te projecteren, kunnen we bovendien ook het landschap en de leefomgeving van het verleden visualiseren, en aan de hand van oude foto’s kan een beeld opgeroepen worden van het Egyptische landschap zoals het eruitzag voor de bouw van de Aswandam.

 

Deze verschillende thema’s worden gepresenteerd rond een 3D-reconstructie van het graf van Djehoetihotep dat het kernstuk van de tentoonstelling vormt. Een virtueel 3D-model van het graf werd geconstrueerd door de firma INGEO in samenwerking met de KU Leuven. Hierin worden de verschillende lagen documentatie samengebracht waardoor de ontwikkelingen van de onderzoekmethodes zichtbaar worden gemaakt. Bezoekers zullen op deze expositie nooit eerder tentoongestelde werken kunnen bekijken, zoals de schetsen en aquarellen van Carter. Bovendien zal de grafcultuur van Dayr al-Barsha gevisualiseerd worden door de complete inventaris van een graf uit de omgeving van Dayr al-Barsha. Het materiaal uit dit graf is al 100 jaar in Brussel aanwezig, maar werd nog niet eerder aan het brede publiek tentoongesteld. Verder creëert deze tentoonstelling de mogelijkheid om de egyptologie in België in de spotlight te zetten. Zo kunnen we mensen kennis laten maken met de mogelijkheden van de egyptologie en de projecten van de KU Leuven.

Study day: Djehutihotep. 100 years of excavating in Egypt

 

Naar aanleiding van de tentoonstelling Djehoutihotep, organiseert het Dayr al-Barsha Project van de KULeuven op zaterdag 7 november 2015, in de Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis, een studiedag onder de titel “Djehutihotep. 100 years of excavating in Egypt”.

 

Gedetailleerd lezingenprogramma

 

 

Dans le cadre de l’exposition Djehoutyhotep, le Dayr al-Barsha Project de la Ku Leuven organise le samedi  7 novembre 2015, aux Musées Royaux d’Art et d’Histoire,  le « Study day: Djehutihotep. 100 years of excavating in Egypt ». 

Programme détaillé des conférences

 

 

 

20/10/2015

Lezing - 25/10/2015 : Een geheim graf vol mummies

Zondag 25 oktober 2015, om 10u30, in het Auditorium van het Jubelparkmuseum

 Dimanche 25 octobre 2015 à 10h30 dans l’auditorium du Musée du Cinquantenaire

 

conf Bart Hellinckx bahari_5.jpg

 

Een geheim graf vol mummies

door Dr. Bart Hellinckx

 

 

In 1891 werd bij de dodentempel van Hatsjepsoet in Luxor een mysterieuze bergplaats ontdekt met meer dan honderdvijftig mummies in rijk gedecoreerde lijkkisten. In 1891 werd bij de dodentempel van Hatsjepsoet in Luxor een mysterieuze bergplaats ontdekt met meer dan honderdvijftig mummies in rijk gedecoreerde lijkkisten. De kisten zijn vandaag verspreid over de hele wereld.

De KMKG bezitten tien exemplaren uit deze Tweede cachette van Deir el-Bahari.  De restauratie ervan vormt het hart van de prestigieuze tentoonstelling Sarcophagi die sinds 15 oktober in het Jubelparkmuseum te zien is.

 

Bart Hellinckx zoomt in op deze tot voor kort ietwat vergeten vondst uit Deir el-Bahari en beantwoordt volgende vragen:

Hoe kwam men op het spoor van het graf? Waarom raakte de inhoud over heel de wereld verspreid?  Wie waren de mensen die in dit graf begraven zijn? Waarom werden ze in een collectief graf bijgezet? Hoe komt het dat hun lijkkisten zo overvloedig versierd zijn?
Wat is de betekenis van de diverse grafgiften?

Aan de hand van de indrukwekkende grafinhoud worden de Egyptische opvattingen over het leven na de dood belicht.

 

Bart Hellinckx promoveerde in 2002 aan de KU Leuven tot doctor in de egyptologie met een studie over lijkkistdecoratie en mummie-amuletten. Momenteel werkzaam op het Algemeen secretariaat van het COV in Brussel, blijft hij het egyptologisch onderzoek volgen en publiceert nu en dan artikels in vaktijdschriften. Hij bereidt momenteel een wetenschappelijke publicatie voor over de symboliek van Egyptische lijkkisten.

 

 

Lezing georganiseerd in samenwerking met de « Educatieve en culturele dienst » van de K.M.K.G.
Auditorium van de Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis, Jubelpark 10, 1000 Brussel

Conférence organisée en collaboration avec le "Educatieve en culturele dienst" des M.R.A.H. 
Auditorium des Musées Royaux d'Art et d'Histoire, 10 parc du Cinquantenaire à 1000 Bruxelles.

 

 

 

08/10/2015

Conférence - Lezing : "Sous les étoiles de Nout… le secret des sarcophages"

 

Dimanche 18 octobre 2015 à 10h30 dans l’auditorium des M.R.A.H.

 Zondag 18 oktober 2015, om 10u30, in het Auditorium van de K.M.K.G.

  

 

Sous les étoiles de Nout… le secret des sarcophages

 Par Luc Delvaux, MRAH.

 

 

 

 sarcophage ouvert et momie.png

 

Pendant trois mille ans d’histoire, l’obsession égyptienne pour la survie a conduit à l’élaboration de milliers d’objets de tous types, notamment les cercueils et sarcophages, dont les plus anciens exemplaires remontent à l’époque prédynastique, et dont l’usage se poursuit, à travers de très nombreuses mutations, jusqu’au début de l’ère chrétienne.

 

 Sarcophage ouvert Deir el Bahari.jpg
 

Les parois des cercueils et sarcophages s’animent d’images de divinités, de textes sacrés et de représentations mythologiques qui sont, pour les défunts, autant d’instruments de renaissance. Selon les conceptions égyptiennes de l’au-delà, le mort participe aux cycles du dieu solaire Rê dont il accompagne les navigations diurne et nocturne, et les renaissances matinales. Mais il est aussi assimilé à Osiris, le premier mintérieur couvercle Nout.jpgort égyptien à avoir été momifié, après que, selon le mythe, ses sœurs Isis et Nephthys aient rassemblé les membres épars du dieu, assassiné par son frère Seth. 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Nout, la mère du dieu, peut être représentée sur le fond des cercueils, bras étendus, comme si elle embrassait le défunt, ou à l’intérieur des couvercles, au-dessus du mort, comme la déesse du ciel au corps semé d’étoiles qui avale le soleil au soir pour le remettre au monde chaque matin.

 

 

 

 

 

Conférence organisée en collaboration avec la « Diffusion Culturelle » des M.R.A.H. 

 

Lezing georganiseerd in samenwerking met de « Diffusion Culturelle » van de K.M.K.G

 

Entrée libre pour les membres en ordre de cotisation

 

 

 

06/10/2015

Exposition « Sarcophagi ».

 

« Sarcophagi. Sous les étoiles de Nout »

 

 

 

Du 15 octobre 2015 au 20 avril 2016, le Musée du Cinquantenaire de Bruxelles dévoilera les secrets des sarcophages égyptiens lors d’une importante exposition consacrée à l’évolution des rites funéraires dans l’Égypte ancienne. 

L’éternité. Renaître, tel Osiris, tel le soleil qui, depuis l’origine des temps, revient chaque matin à la vie grâce à la déesse Nout, la voûte céleste : telles étaient les espérances des anciens Égyptiens concernant leur vie après la mort.

C’est donc sous le signe de Nout que sera placée la future grande exposition du Musée du Cinquantenaire. Celle-ci retracera l’évolution des rites funéraires de l’Égypte ancienne, de la préhistoire jusqu’à la période gréco-romaine, en dévoilant les fantastiques secrets des sarcophages.

 

  

Les douze heures de la nuit

L’exposition sera divisée en douze salles, chacune d’entre elles symbolisant une des douze heures de la nuit, pendant laquelle le soleil effectue son trajet vers sa résurrection quotidienne. Chaque salle sera aménagée autour d’une pièce phare sélectionnée pour la richesse de ses significations religieuses, funéraires et historiques, ou pour ses qualités formelles. Dans une première salle plongée dans la pénombre, les visiteurs seront ainsi accueillis par un groupe de quatre extraordinaires pleureuses en terre cuite, qui les immergeront d’emblée dans l’atmosphère des funérailles égyptiennes. La deuxième salle familiarisera le visiteur avec tout ce dont le défunt doit disposer dans sa tombe pour avoir accès à la vie éternelle. Plusieurs salles présenteront ensuite l’évolution des sarcophages au cours du temps, depuis les simples caisses non décorées de la préhistoire et de l’Ancien empire, jusqu’aux cercueils richement ornés des périodes postérieures. Une salle sera également consacrée aux momies ainsi qu’aux intrigants sarcophages d’animaux.

   

Restauration en direct

Rappelant la Ouâbet (« La Place pure ») dans laquelle les prêtres égyptiens momifiaient les défunts, un laboratoire de restauration vitré sera installé au cœur de l’exposition. Une équipe de spécialistes de l’Istituto Europeo del Restauro d’Ischia (Italie) y travaillera en permanence sous les yeux des visiteurs pour y restaurer la série des dix sarcophages et planches de momies appartenant au Musée du Cinquantenaire et provenant de la Deuxième Cachette de Deir el-Bahari.

   

Les secrets des sarcophages

Quels seront les secrets des sarcophages ainsi dévoilés ? Environ deux-tiers des objets qui seront exposés, parmi lesquels plusieurs sarcophages, n’ont jamais été présentés au public. Ils quitteront donc pour la première fois le secret de leurs réserves. Les visiteurs découvriront également dans l’exposition les secrets des passionnantes aventures archéologiques qui ont abouti à la découverte de ces sarcophages. Ils apprendront en outre à décoder les secrets du fonctionnement mythologique d’un sarcophage, dont chaque détail de la décoration possède une signification. Enfin, la restauration en direct des sarcophages de Deir el-Bahari dans un laboratoire installé au sein de l’exposition révèlera les secrets de fabrication de ces œuvres.

  

Des visites guidées, en français et néerlandais, seront organisées pour nos membres. Plusieurs conférences seront également proposées sur des thèmes connexes.

Liste et calendrier des activités  à venir… très bientôt.